Śląskie ABC według Pawła Wróbla
Śląskie ABC według Pawła Wróbla
Wystawa
prezentowana w Galerii Sztuki Pogranicza
[15 maja – 4 lipca]
Urodzony w Katowicach-Szopienicach Paweł Wróbel (1913–1984) to
jeden z najbardziej znanych śląskich malarzy nieprofesjonalnych, a zarazem
członek tak zwanej grupy janowskiej. W swoich kolorowych i radosnych obrazach
ukazywał najczęściej najbliższą mu okolicę – Szopienice oraz sąsiednie dzielnice
Katowic – Janów i Nikiszowiec. Malował zazwyczaj sceny rodzajowe osadzone w
śląskim krajobrazie, w którym dominowały charakterystyczne stożkowate hałdy,
wysokie kominy, wieże wyciągowe kopalnianych szybów i czerwone budynki
familoków.
![]() |
![]() |
![]() |
Twórczość Pawła Wróbla posłużyła za kanwę do stworzenia zilustrowanego obrazami humorystycznego słownika śląskiej mowy opartego o ciekawie brzmiące tradycyjne wyrażenia. Na obrazach Pawła Wróbla znajdujemy bowiem osoby, przedmioty i sytuacje, które sam autor określał językiem mu najbliższym, czyli ślõnską godką . I tak zobaczyć możemy hajerów robiących na grubie i bawiące się na placu lub grające w bala bajlte , odpoczywających starzików czy pasącą się cigę . W oddali widać wóz haderloka, a w cyrku występują kamele i elefanty . Na szopienickim rynku banka sunie po galjzach . Przy budach dziołchy stoją za rają po makrony i trzeba tylko jeden szpil do haje .
Niektóre określenia w potocznej mowie przetrwały do dzisiaj, inne – dla starszych – pozostaną wspomnieniem z dzieciństwa, a dla młodszych – źródłem wiedzy o kulturze naszego regionu.
Scenariusz – Sonia Wilk
Aranżacja – Mariusz Paluchiewicz
Obrazy ze
zbiorów:
Muzeum Śląskiego w Katowicach
Muzeum Miejskiego w Zabrzu
Anny i Teodora Segietów
Patroni medialni:















